Aile danışmanlığı konulu bilimsel makalelerdeki araştırmalarımıza göre kültürel, sosyoekonomik gelişmelerle birlikte ailelerde iletişim, uyum ve davranış sorunlarının arttığı gözlemlenmiştir. Bu sorunların çözümünde devreye aile danışmanları giriyor. Aile danışmanlığı hizmeti sıklıkla gündeme gelmeye başlayınca mesleki kariyer planlaması yapan kişilerin de ilgisini çekmiştir. Ancak aile danışmanlığı hakkında internet ortamında paylaşılan birçok bilgi ne yazık ki eksik veya yanlış. İçeriğimizde tüm gerçekçi detaylarıyla aile danışmanı nasıl olunur, hangi bölümlerden mezun olmak gerekir gibi soruları yanıtladık.

Aile Danışmanı Kimdir?

Aile danışmanlığı Türkiye’de henüz yeni sayılabilecek bir alandır. Bu noktada aile danışmanı olma süreciyle ilgili merak ettiğiniz detayları aktarmadan önce aile danışmanı için bir tanımlama yapmalıyız. Çünkü mesleğin sınırları Gerçek Kişiler ve Özel Hukuk Tüzel Kişileri İle Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca Açılacak Aile Danışma Merkezleri Yönetmeliği ile belirlenmiştir.  

Aile danışmanlığı, ailenin bir bütün olarak ele alındığı sosyal hizmet uygulamasıdır. Bu bağlamda aile danışmanını, sosyal hizmet ve danışmanlık çerçevesinde hizmet sunarak sağlıklı aile yapısının oluşmasını destekleyen kişi olarak tanımlayabiliriz. Aile danışmanlığı genellikle klinik psikoloji hizmetiyle karıştırılır. Oysa aile danışmanı sorunları sosyal ve ilişkisel boyutuyla ele alarak danışmanlık hizmeti verir. Psikolog gibi ruhsal tanı koyma ve klinik tedavi uygulama süreçlerinde yer almaz.

Aile danışmanının amacı danışan ailelerin veya bireylerin sağlıklı iletişim kurma becerisi geliştirmesine yardımcı olmaktır. Bu nedenle koruyucu-önleyici danışmanlık hizmeti sunar. Danışmanlık sürecinde, gerekirse öğretmen, doktor gibi meslek mensuplarıyla iş birliği gözetilir ve ilgili uzmanlara yönlendirme yapılır.

Aile Danışmanı Olmak İçin Neler Yapılmalı?

Buraya kadar anlattıklarımızla aile danışmanlığının nasıl bir hizmet olduğunu ve hangi amaçla uygulandığını netleştirmiş olduk. Bu noktadan sonra aile danışmanı nasıl olunur sorusunun yanıtına geçebiliriz. Aile danışmanı olma süreci ilgili yönetmelikte açık ve net olarak belirtilmiştir. Bu kapsamda aile danışmanı olma süreci adım adım şöyle özetlenebilir:

Yönetmelikte Belirtilen Bölümlerden Mezun Olmak

Aile danışmanı olmanın ilk koşulu Aile Danışmanlığı Yönetmeliği kapsamında belirlenen lisans programlarından mezun olmaktır. Aile danışmanlığı için eğitim altyapısı oluşturan bölümlerin ortak noktası, müfredatında toplum bilimi, insan ilişkileri ve sosyal yapı odaklı derslerin yer almasıdır. Aşağıdaki tabloda, yönetmelikte belirtilen lisans programları ve bu programların aile danışmanlığı ile ilişkili temel eğitim alanlarını görebilirsiniz:

Lisans Programı	Eğitimde Ele Alınan Temel Konular
Psikoloji	İnsan davranışı, aile psikolojisi
Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik (PDR)	Danışmanlık yaklaşımları, anne-baba eğitimi
Sosyoloji	Toplumsal yapı, aile yapısı
Sosyal Hizmetler	Sosyal destek sistemleri
Çocuk Gelişimi	Çocuk gelişim süreçleri
Hemşirelik	Aile odaklı bakım yaklaşımları
Tıp	Klinik tanı farkındalığı

Şunu vurgulamalıyız ki mezuniyet bireylere aile danışmanı yapma yetisi kazandırmayıp yalnızca alana yönelik eğitim altyapısı oluşturur.

Aile Danışmanlığı Eğitimi Almak       

İlgili yönetmelikte belirtilen lisans programlarından mezun olmak aile danışmanı unvanıyla danışmanlık hizmeti vermek için yeterli değildir. Aile danışmanı olmak için gerekli adımlardan biri de aile danışmanlığı eğitimine katılmaktır. Aile danışmanlığı eğitimi, üniversitelerin sürekli eğitim merkezleri ile özel kurs merkezleri tarafından düzenlenen aile danışmanlığı sertifika programları kapsamında verilir.

Aile danışmanlığı eğitimi sertifika programında, mezuniyet şartını sağlayan aile danışmanı adaylarının;

• Aile yapısı,
• Uyum problemleri,
• Çift ilişkisini etkileyen sorunlar,
• Kanıta dayalı aile danışmanlığı yaklaşımları,
• Seans yapılandırma teknikleri gibi konularda bilgi edinmeleri sağlanır.    

Aile danışmanlığı eğitim sürecini başarıyla tamamlayanlar aile danışmanlığı sertifikası kazanır.

Aile Danışmanlığı Sertifikası Almak

Aile danışmanı olma sürecindeki aşamalardan biri de sertifikaya sahip olmaktır. Sertifika aile danışmanı olmak için tek başına yeterli değildir; fakat sertifika yasal açıdan tamamlayıcı belgedir. Aile danışmanlığı sertifikası yukarıda bahsettiğimiz eğitim programlarının sonunda verilir.

Bazı merdiven altı kurumlar “sınavsız sertifika” gibi gerçek dışı vaatlerde bulunur. Ancak sertifika almak için eğitimin sonunda düzenlenen sınavda geçerli notu almak gerekir. MEB onaylı aile danışmanlığı sertifikası, kendi adına aile danışmanlığı merkezi kurmak için ön koşuldur. Aile danışmanlığı sertifikası MEB onaylı ise diğer yasal şartların da (fiziki koşullar vb.) karşılanması koşuluyla Bakanlığa bağlı aile danışma merkezi açmak mümkündür.

Sıraladığımız üç şart sağlanmadığında aile danışmanı unvanı kullanılamaz.

2026 Aile Danışmanı Olmanın Şartları SSS

Evlilik ve ilişki danışmanı nasıl olunur?

Evlilik ve ilişki danışmanlığı, aile danışmanlığı ile karıştırılır; fakat iki mesleki unvan aynı değildir. İlgili yönetmeliğin kapsamı dışında kalan bölümlerden mezun olanlar, ilişki danışmanlığı eğitimi almak koşuluyla evlilik ve ilişki danışmanı olabilir. Bu meslekteki şartlar danışmanlık merkezlerinin çalışma politikasına göre farklılık gösterir.   

Devlette Aile Danışmanı Nasıl Olunur?

Devlette aile danışmanlığı kadrosu yoktur. Kamu personeli ataması yapılırken mezun olunan bölümler ve KPSS (Kamu Personeli Seçme Sınavı) puanları esas alınır. İlgili yönetmelikte belirtilen bölümlerden mezun olanlar, aile ve sosyal hizmet projelerinde aile ve sosyal destek personeli unvanıyla görevlendirilirler.

Herkes Aile Danışmanı Olabilir Mi?

İlgili yönetmelikte açıkça belirtilen şartlar doğrultusunda herkes aile danışmanı olamaz. Yalnızca şu bölümlerden mezun olanlar aile danışmanı olabilir: Psikoloji, PDR, Sosyal Hizmetler, Sosyoloji, Çocuk Gelişimi, Hemşirelik, Tıp. Yetki ve unvan kullanımı için ilgili mevzuatı detaylıca incelemek faydalı olur.

Uzman aile danışmanı diye bir unvan var mı?

Uzman aile danışmanı ibaresi sosyal medya reklamlarında sıklıkla karşımıza çıkar. Oysa resmi olarak uzman aile danışmanı şeklinde mesleki unvan yoktur. Aile danışmanları, çocuk resim analizi, cinsel terapi gibi alanlarda eğitim alarak uzmanlık seviyesinde bilgi sahibi olabilirler. Aile danışmanlığı yüksek lisans mezunları akademik olarak uzman unvanı kullanabilir.

Aile danışmanı kendi ofisini açabilir mi?

Aile danışmanları, sahip oldukları MEB onaylı aile danışmanlığı sertifikası sayesinde iş yeri açma izni alarak kendi aile danışmanlığı merkezini kurabilir. Danışmanlık merkezi açma şartları yönetmelikle belirlenmiştir. Aile danışmanlığı merkezi ile koçluk merkezleri veya psikolojik klinikler aynı hizmet kapsamında değildir.

Özetlersek;

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının aile danışmanlığıyla ilgili açıklamalarıyla birlikte aile danışmanlığı birçok kişinin merak konusu oldu. Ancak aile danışmanlığı hem çok merak edilen hem de bilgi kirliliği yaşanan bir alan. Bu nedenle aile danışmanı nasıl olunur sorusunu mevzuat çerçevesinde tüm gerçekleriyle yanıtladık. Bu içeriği yürürlükteki Aile Danışmanlığı Yönetmeliğini esas alarak hazırladık. Psikoloji, PDR, Sosyoloji, Sosyal Hizmetler, Çocuk Gelişimi, Hemşirelik, Tıp lisans programlarından mezun olup aile danışmanlığı sertifikası olanlar aile danışmanı olabilirler. Ancak mezuniyet veya sertifika tek başına aile danışmanı olmak için yeterli değildir.