Sosyal hizmetler, toplumların sosyal işlevselliğini artırmayı amaçlayan çalışmalar gerçekleştirebilecek sosyal hizmet uzmanı yetiştiren lisans bölümüdür. Aile danışmanlığı da sosyal hizmetler çalışmalarında olduğu gibi insanı odak noktasına alan psikososyal hizmettir. Bu kesişimle birlikte şu soru gündeme gelir: Sosyal hizmet uzmanı aile danışmanı olabilir mi? Sosyal Hizmetler lisans programından mezun olanlar, eğitim ve sertifikasyon süreçlerini tamamlaması koşuluyla aile danışmanı olabilir. İçeriğimizin devamında sektördeki deneyimimizi arkamıza alarak yasal yönleriyle sosyal hizmet uzmanlarının aile danışmanlığı yapabilmesiyle ilgili detayları ele alıyoruz.

Sosyal Hizmet Uzmanları İçin Aile Danışmanı Olma Şartları

Sosyal hizmet uzmanları vaka yönetimi gibi teknikleri kullanarak sosyal refahı artırmak için çalışmalar yürütür. Aile danışmanlığında da terapi seansları ve iletişim teknikleri ile ilişki kalitesini artırmak üzere danışmanlık hizmeti verilir. Dolayısıyla sosyal hizmetler ile aile danışmanlığı birbirini tamamlayan iki alandır.

Yaygın kanının aksine Sosyal Hizmetler mezunları direkt olarak aile danışmanlığı yapamaz. Aile danışmanı olma şartları 04.09.2012 tarih ve 28401 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gerçek Kişiler ve Özel Hukuk Tüzel Kişileri Tarafından Açılacak Aile Danışma Merkezleri Hakkında Yönetmelik ile belirlenmiştir. Yönetmeliğe göre Sosyal Hizmetler mezunları, yönetmelikte belirtilen;

• Sosyoloji,
• Psikoloji,
• PDR,
• Sosyal Hizmet,
• Çocuk Gelişimi,
• Hemşirelik,
• Tıp bölümlerinin en az birinden mezun olma şartını karşıladığı için aile danışmanı olma hakkına sahiptir.

Yönetmelik aile danışmanlığı ile sosyal hizmet uzmanlığı arasındaki bağı resmi hale getirmiştir diyebiliriz. Sosyal hizmet uzmanlarının aile danışmanlığı hizmeti verme yetkinliğini kazanması için şu şartları karşılaması zorunludur:

• “Sosyal Hizmetler/Hizmet lisans programını tamamlamıştır” ibaresi bulunan diplomaya sahip olmak,
• Yönetmelikte belirtilen en az 450 saatlik aile danışmanlığı eğitimi ile sertifika alma hakkı kazanmak,
• En az 450 saatlik kurs bitirme belgesine (aile danışmanlığı sertifikası) sahip olmak.

Aile danışmanı olmak için tek başına sosyal hizmetler diplomasına sahip olmak veya sertifikaya sahip olmak yeterli değildir. Sürecin tüm aşamalarını tamamlamak ve mesleği icra etmek için gereken niteliklere (etkili iletişim vb.) sahip olmak da önemlidir. Aile danışmanlığı yüksek lisans programını tamamlayan Sosyal Hizmetler mezunları, sertifika gerekmeksizin aile danışmanı sayılır.

2 Yıllık Sosyal Hizmetler Mezunları Aile Danışmanı Olabilir mi?

Sosyal Hizmetler hem ön lisans hem lisans programı bulunan bir bölümdür. İki bölüm arasındaki en önemli farklılık unvandır. 2 yıllık Sosyal Hizmetler bölümünden mezun olanlar, sosyal hizmet teknikeri veya sosyal hizmet ara elemanı olarak anılır. 2 yıllık sosyal hizmetler mezunları aile danışmanı olamaz. 4 yıllık Sosyal Hizmetler mezunları ise sosyal çalışmacı (sosyal hizmet uzmanı unvanı halk arasında kullanılır, atamalarda sosyal çalışmacı unvanı kullanılır) unvanı kazanır.

2 yıllık Sosyal Hizmetler Bölümü ile 4 yıllık Sosyal Hizmetler Bölümü arasındaki farklılıkları aşağıdaki tabloda daha net görebilirsiniz:

2 yıllık Sosyal Hizmetler	4 yıllık Sosyal Hizmetler
Ön lisans diplomasına sahip olur.	Lisans diplomasına sahip olur.
Sosyal hizmetler teknikeri unvanı alır.	Sosyal çalışmacı unvanı alır.
Yetkileri kısıtlıdır.	Rapor hazırlama ve imza yetkisi vardır.
Bilirkişi olamaz.	Bilirkişi olabilir.
Aile danışmanı olma hakkı yoktur.	AİLE DANIŞMANI OLABİLİR.

Tablodan da anlaşıldığı üzere aile danışmanı olmak için 2 yıllık mezuniyet yeterli değildir. 2 yıllıktan mezun olanlar, DGS (Dikey Geçiş Sınavı) ile 4 yıllık Sosyal Hizmetler bölümüne tamamlayabilir.

Açık Öğretim Sosyal Hizmet Mezunları Aile Danışmanı Olabilir Mi?

Ülkemizde aile danışmanlığının mesleki sınırlarıyla ilgili paylaştığımız bilgilere göre eğitim ve sertifikasyon sürecini tamamlamak zorunludur. Yönetmelikte belirtilen şartlarda lisans diplomasının örgün veya açık olmasıyla ilgili bir ibare yoktur. Dolayısıyla diplomanın açık öğretim fakültesinden alınmış olması aile danışmanı olmak için engel teşkil etmez.

Açık öğretim Sosyal Hizmetler diploması olan kişiler;

• Aile danışmanlığı eğitimine katılmak,
• En az 450 saatlik aile danışmanlığı sertifikası almak koşuluyla aile danışmanı olabilir.

Aile danışmanlığı sertifikası alma hakkına sahip olmak için önemli olan nokta 4 yıllık Sosyal Hizmetler okumuş olmak ve aile danışmanlığı eğitimine katılım sağlamış olmaktır. Açık öğretimde Sosyal Hizmetler okumuş olanlar da aile danışmanı olabilir. Nitekim aile danışmanlığı eğitim programımıza katılan Sosyal Hizmetler mezunu birçok kursiyerimiz aile danışmanı olarak hizmet veriyor.

Sosyal Hizmet Mezunlarının Aile Danışmanlığı Hakkında SSS

Sosyal hizmet uzmanı aile danışmanlığı merkezi açabilir mi?

Sosyal Hizmetler lisans programından mezun olanlar Aile Danışmanlığı Yönetmeliğinde belirtilen şartları karşılarsa kendi aile danışmanlığı merkezini açabilir. Merkez açmada en önemli kriter aile danışmanlığı sertifikasının MEB onaylı olmasıdır. MEB onaylı aile danışmanlığı sertifikası olanlar, aile danışma merkezi açmak üzere iş yeri açma izin belgesi alabilir.

4 yıllık sosyal hizmet mezunu ne iş yapar?

4 yıllık Sosyal Hizmetler mezunları sosyal çalışmacı unvanıyla hem kamu sektöründe hem de özel sektörde çalışabilir. Sosyal çalışmacının iş tanımı genel olarak sosyal, ekonomik ve psikolojik sorunlara çözüm bulmaktır. Mezunlar, uzmanlık eğitimi almaları durumda sertifika ile aile danışmanlığı yapma hakkına da sahip olur.

Sosyal hizmet mezunu hangi sertifikaları alabilir?

Sosyal hizmet mezunları mesleki gelişim için aile danışmanlığı gibi psikolojik eğitimlere katılabilir. Bu sayede eğitim sertiifkaları alabilir. Ancak herhangi bir sertifika tek başına mesleki bir unvan kazandırmaz.

Aile danışmanlığı sertifikası sosyal hizmet uzmanları için zorunlu mu?

Sosyal hizmet uzmanları yalnızca diploması ile aile danışmanı olamaz. Aile danışmanı olmak için yönetmelikte belirtilen şartları sağlamak gerekir. Eğitim altyapısını sertifika ile tamamlayan sosyal çalışmacılar aile danışmanı olabilir.

Sonuç olarak;

Sosyal hizmet uzmanlığı manevi hazzın yüksek olduğu değerli bir meslektir. Bu meslekte aile danışmanlığı önemli bir çalışma alanıdır. Yani, sosyal hizmet uzmanı aile danışmanı olabilir mi merak edenler için müjdemizi vermiş olduk. Yönetmeliğe uygun aile danışmanlığı eğitimi ile siz de sertifikanızı alabilir, Sosyal Hizmetler kökenli bir aile danışmanı olarak kendi aile danışmanlığı merkezinizi açabilirsiniz.